Orange Polska ruszył z testami 5G SA

Piotr Jaworski, członek zarządu Orange Polska ds. sieci i technologii, w rozmowie z ISBtech o testach 5G stand alone, wyłączaniu 3G, sieciach kampusowych i prywatnych.

Ile potrwają testy 5G SA?

Rozpoczęliśmy testy podstawowych funkcjonalności sieci 5G SA związanych z transmisją danych i spodziewamy się, że potrwają one kilka miesięcy. Celem jest weryfikacja technologii 5G SA pod kątem wykorzystania jej w usługach komercyjnych. Na tym etapie testować będziemy usługi FWA (Fix Wireless Access) oraz usługi przeznaczone dla rynku B2B.

Pamiętajmy jednak, że 5G SA wprowadza wiele nowych możliwości technicznych, które będą podstawą do ewolucji istniejących i budowy nowych usług w nadchodzących latach. Dlatego na pewno w miarę pojawiania się zapotrzebowania rynku na konkretne usługi, będziemy kontynuowali testy tych rozwiązań w kolejnych latach.

 Co będą obejmować technologicznie, obszarowo?

Testy 5G SA prowadzimy na ograniczonym obszarze na terenie warszawskiej Ochoty na komercyjnych stacjach bazowych wewnętrznych i zewnętrznych w okolicy Miasteczka Orange. W planach mamy rozszerzenie obszaru i testowe uruchomienie 5G SA w innych miastach Polski.

5G SA to nowa technologia łączności mobilnej oparta na zbudowanej od podstaw architekturze sieci szkieletowej. Oznacza to, że jej wdrożenie wymaga dokładnego sprawdzenia wszystkich funkcjonalności i wykonania wielu testów. Pierwsza faza testów ma zweryfikować podstawowe założenia, które związane są z zaawansowaną parametryzacją usług niedostępnych w starszych technologiach. Przykładem takich usług jest FWA z gwarantowaną minimalną prędkością transmisji danych czy wirtualne sieci prywatne, funkcjonalnie przypominające sieci prywatne 5G dla rynku B2B. Testować będziemy także standardowe funkcjonalności np. bezpieczeństwo sieci, mobilność abonentów czy współpracę z technologią LTE.

Co ważne, 5G SA jest warunkiem koniecznym, aby można było w pełni korzystać z potencjału sieci 5G. Prowadzone testy przybliżają nas do poprawnego wdrożenia, aby w niedalekiej przyszłości zapewnić naszym klientom wysoką jakość usług opartych na tej innowacyjnej technologii dostępu mobilnego.

 Jakie hipotezy biznesowe i technologiczne weryfikujecie w pilocie?

Pierwsze testy zorientowane są na weryfikację podstawowych założeń technicznych związanych z parametrami transmisji danych osiąganymi w sieci 5G SA, takimi jak prędkość transmisji czy opóźnienie end-to-end. Ważnym elementem będzie także sprawdzenie możliwości wykorzystania wielu częstotliwości, w tym 3600 MHz i 700 MHz, co pozwoli na optymalne używanie dostępnych zasobów radiowych.

W dalszym etapie będziemy testować podstawowe usługi – jak FWA czy usługi B2B. Chcemy także zweryfikować usługi transmisji z priorytetem i gwarantowaną minimalną prędkością transmisji danych. Są one ważne, ponieważ potencjalnie mogą być wykorzystywane np. przez służby państwowe w sytuacjach kryzysowych.

Testowane usługi będziemy budować wykorzystując parametry jakościowe w oparciu o technologię tzw. slicingu sieci 5G SA. Dzięki niej możemy stworzyć usługi o parametrach dostosowanych do wymagań konkretnej grupy klientów np. usługę z niskim opóźnieniem dla graczy czy usługę o podwyższonym priorytecie dostępu do sieci. Biznesowym celem testów jest zbadanie korzyści jakie klienci Orange będą mogli odnieść z komercyjnego wdrożenia technologii 5G SA.

Szczególną uwagę skupiamy na testach rozwiązań dla rynku B2B, które w łatwy sposób mogą być integrowane z rozwiązaniami klientów w formie modułu UPF (User Plane Function) wyniesionego do lokalizacji klienta. Docelowo usługa może dostarczyć funkcjonalności bardzo zbliżone do sieci prywatnych 5G przy znacznie niższych kosztach inwestycji i obsługi dla zainteresowanych klientów.

 Czy jest plan dalszych kroków i potencjalnej komercjalizacji?

W dalszych krokach będziemy testować poprawność działania smartfonów i routerów obsługujących 5G SA, aby zapewnić ich pełną kompatybilność z nową architekturą sieciową. W 2026 roku planujemy przeprowadzić certyfikację sieci z głównymi dostawcami terminali, co poprzedzi pełną komercjalizację sieci 5G SA.

Zakładamy, że 5G SA w początkowym okresie będzie rozwiązaniem dającym możliwość budowy rozwiązań dla klientów biznesowych – instalacje kampusowe i sieci prywatne. Z rozwiązań dla szerszego grona klientów obiecujące wydają się usługi FWA, rozważamy też wykorzystanie architektury SA dla wydarzeń wymagających szybkiego zestawienia lokalnej transmisji o dużej wydajności, np.: transmisji telewizyjnej. Również dzięki testom, które właśnie prowadzimy będziemy gotowi do wdrożenia szeregu usług bazujących na 5G SA, ale ostatecznie to rynek zdecyduje, które z nich najszybciej się rozwiną.

Zanim jednak to nastąpi większość użytkowników Internetu nadal będzie korzystać z 5G NSA, zapewniającego w ramach agregacji z pasmami LTE dużą pojemność sieci. W miarę nasycania się rynku urządzeniami 5G będziemy przeprowadzać refarming kolejnych pasm z LTE do 5G i wtedy 5G SA stanie się podstawową usługą obok zanikającego LTE. Choć na razie to dość odległa perspektywa czasowa.

Jaki jest plan wyłączania 3G?

Proces wyłączenia 3G prowadzimy stopniowo. Zaczęliśmy w trzecim kwartale 2023 roku, a planujemy zakończyć w listopadzie tego roku. W miejsce wyłączanego 3G uruchamiamy sieć LTE, co przekłada się na poprawę jakości usług dla klientów.

Sieć 3G wyłączamy na terenie całego kraju, ale pozostawiamy sobie możliwość zachowania 3G w wyjątkowych przypadkach. Przykładem są obszary przygraniczne, na których z racji obowiązującej koordynacji międzynarodowej nie mamy pozwoleń radiowych na przejście do nowszych technologii. Prowadzimy rozmowy z operatorami z krajów sąsiednich, aby wypracować wzajemne uzgodnienia, które nam to umożliwią.

 Jak wygląda zainteresowanie sieciami prywatnymi?

Mamy dużą grupę klientów zainteresowanych sieciami kampusowymi, jak i prywatnymi. Za nami także wiele wdrożeń takich rozwiązań, m.in. sieć kampusowa 5G w Fabryce Miele, w Łódzkiej Specjalnej Strefie Ekonomicznej, Fabryce Nokii czy na Politechnice Śląskiej. Chciałbym zwrócić uwagę także na uruchomienie sieci kampusowej w magazynie ID Logistics w Mszczonowie. Pomimo wymagającego obiektu i trudnych warunków dla technologii bezprzewodowych zapewniamy ultraszybką i niezawodną łączność 5G usprawniającą wiele operacji logistycznych. Wdrożenia te pokazują jak wszechstronna jest ta technologia i w jak różnych gałęziach przemysłu może być wykorzystywana.

Dziś rozwiązania kampusowe bazują na sieci LTE/5G, ale spodziewamy się wzrostu zainteresowania szczególnie dla zastosowań 5G SA i mamy już pierwsze doświadczenia, jak choćby realizacje transmisji dużych wydarzeń sportowych i państwowych.

Jak w waszych oczach wypadły projekty sieci prywatnych dla TVP i Memoriału K. Skolimowskiej?

W naszej ocenie sieć prywatna 5G, którą uruchomiliśmy na Stadionie Śląskim w Chorzowie na potrzeby memoriału Kamili Skolimowskiej wzorowo zdała egzamin i działała bez zarzutów przez cały czas trwania wydarzenia. Zasięgiem sieci 5G pokryta była cała płyta stadionu. W ten sposób zapewniliśmy przesyłanie strumieni wideo w jakości 8K z trzech kamer 360.

W strefie Orange w części VIP udostępniliśmy gogle VR, dzięki którym goście mogli skorzystać z immersyjnego doświadczenia i przenieść się wirtualnie na płytę stadionu, by na żywo oglądać zmagania sportowców. Rozwiązanie to bardzo się spodobało, spotkało się też z dużym zainteresowaniem branży sportowej, więc z pewnością pojawi się jeszcze na niejednym wydarzeniu tego typu.

Sukcesem było też pierwsze, komercyjne wydarzenie zrealizowane we współpracy z TVP – transmisja 1000-lecia Koronacji Bolesława Chrobrego. Prywatna sieć 5G zapewniła wysoką przepustowość i bardzo niskie opóźnienia, umożliwiając płynną transmisję telewizyjną bezpośrednio z kamer umieszczonych nad Wisłą.

W strategii Orange Polska „Lead the Future”, rozwój sieci został wyróżniony jako jeden z czterech filarów strategicznych: Orange Polska zamierza wzmacniać wysokiej jakości sieć i infrastrukturę, aby wspierać rozwój komercyjny i jednocześnie zwiększać monetyzację zasobów sieciowych. Priorytetem inwestycyjnym pozostaje budowa sieci 5G oraz rozwój infrastruktury światłowodowej.