Udział energii elektrycznej w końcowym zużyciu energii w Unii Europejskiej ma do 2040 r. wzrosnąć z obecnych 23% do 46%. Taki kierunek wyznacza plan elektryfikacji gospodarki przedstawiony w lipcu przez Komisję Europejską, obejmujący m.in. przemysł. Skala potencjalnych zmian w Polsce jest znacząca. Według Forum Energii szersze wykorzystanie energii elektrycznej do produkcji ciepła przemysłowego mogłoby zwiększyć roczne zapotrzebowanie na prąd nawet o 57 TWh. Realizacja takich inwestycji będzie jednak wymagała nie tylko nowych technologii, ale również energii w konkurencyjnej cenie oraz sieci zdolnej dostarczyć odpowiednią moc.

Jednym z obszarów elektryfikacji przemysłu jest wytwarzanie ciepła technologicznego z wykorzystaniem energii elektrycznej. Służą do tego m.in. przemysłowe pompy ciepła, kotły elektryczne czy piece indukcyjne. Z analizy Forum Energii wynika, że za pomocą obecnie dostępnych rozwiązań można całkowicie zelektryfikować produkcję ciepła w 17 z 24 gałęzi przetwórstwa przemysłowego. Nie oznacza to jednak automatycznie, że taka zmiana jest już opłacalna.

Jednym z największych wyzwań pozostają ceny. Jak wskazuje Forum Energii, koszt energii elektrycznej dla przemysłu w Polsce jest około 2,6 razy wyższy niż koszt energii z gazu ziemnego. Przedsiębiorstwa muszą więc brać pod uwagę zarówno koszt nowych technologii jak i przyszłe wydatki na ich eksploatację. Równolegle rośnie znaczenie warunków przyłączenia do sieci – zwłaszcza gdy modernizacja zakładu oznacza znacznie większy pobór mocy niż dotychczas.

Sieć musi nadążyć za nowymi potrzebami fabryk

W projekcie planu rozwoju sieci na lata 2027–2036 Polskie Sieci Elektroenergetyczne zakładają inwestycje o wartości około 66 mld zł. Przewidują one m.in. budowę 5000 km torów nowych linii najwyższych napięć i 30 stacji elektroenergetycznych. Jednak dla zakładów przemysłowych równie ważne jak skala inwestycji w całym kraju jest to, czy odpowiednia moc będzie dostępna właśnie w miejscu prowadzenia produkcji.

Elektryfikacja zakładu nie sprowadza się do wymiany jednego urządzenia na drugie. Firma musi mieć pewność, że nowy proces będzie opłacalny i że infrastruktura energetyczna pozwoli mu pracować bez zakłóceń. Dlatego dostęp do odpowiedniej mocy i możliwość przewidzenia kosztów zasilania mogą coraz mocniej wpływać na decyzje o modernizacji czy rozbudowie fabryk – mówi Rafał Kozieł, Senior Expert Photovoltaics & Standardization w SMA Solar Technology AG.

Rosnące zużycie energii w przemyśle oznacza konieczność rozbudowy sieci, ale równocześnie zwiększa znaczenie lepszego zarządzania jej obciążeniem. Według Międzynarodowej Agencji Energetycznej przemysł wykorzystuje obecnie na świecie około 75 GW możliwości czasowego ograniczania lub przesuwania poboru prądu, ale znaczna część potencjału pozostaje niewykorzystana. W zależności od rodzaju produkcji pomocne mogą być systemy zarządzania energią, magazyny i lokalne źródła odnawialne. Elastyczność systemu nie zależy jednak wyłącznie od tego, w jaki sposób odbiorcy zarządzają swoim zużyciem energii. Równie istotna jest możliwość reagowania na zmiany zapotrzebowania po stronie samej infrastruktury energetycznej. W tym kontekście coraz większego znaczenia nabierają wielkoskalowe magazyny energii. Pozwalają one gromadzić energię w okresach wysokiej produkcji, m.in. z OZE i oddawać ją do sieci przy zwiększonym zapotrzebowaniu, wspierając jej bilansowanie i stabilność pracy. W Polsce rozwój takich instalacji nabiera tempa – według NFOŚiGW do 2028 r. mają powstać 172 duże magazyny energii o łącznej mocy 3,9 GW.

Wraz z rozwojem elektryfikacji przemysłu rośnie znaczenie technologii, które pozwalają lepiej zarządzać energią i reagować na zmiany obciążenia sieci. Odpowiednio dobrane magazyny mogą pomagać zakładom ograniczać szczytowy pobór mocy, a w skali całego systemu wspierać jego stabilność. Przykładem takiego zastosowania jest magazyn energii Nowe Czarnowo I o mocy 24 MW i pojemności 56 MWh, wyposażony w rozwiązania SMA. Od września 2026 r. instalacja wspiera bilansowanie krajowego systemu elektroenergetycznego. Takie technologie nie zastąpią inwestycji w rozbudowę sieci, ale pozwolą efektywniej wykorzystywać jej możliwości – dodaje Rafał Kozieł.

Przyszłość elektryfikacji przemysłu będzie więc zależeć nie tylko od postępu technologicznego. Równie istotne pozostaną konkurencyjne ceny prądu, dostępność mocy dla nowych inwestycji oraz rozwiązania pozwalające wykorzystywać infrastrukturę energetyczną bardziej efektywnie.

epoint
Subskrybuj
Powiadom o
guest
0 komentarzy
Najstarsze
Najnowsze Najwięcej głosów